Delen

Op de hoogte blijven van onze laatste nieuwsitems en ontwikkelingen? Volg onze LinkedIn pagina

Volg VDP op LinkedIn
24 september 2021

Interview Philip Bosman - bestuurslid VDP - Werk aan Uitvoering

Werk Aan Uitvoering: wat kunnen wij doen?

De uitvoerbaarheid en toegankelijkheid van de dienstverlening is en blijft een belangrijk thema. De toeslagenaffaire maakte pijnlijk duidelijk dat we als publieke dienstverleners de mens nog wel eens uit het oog verliezen. Dat het anders en beter moet is voor iedereen een gegeven. Het landelijke programma Werk aan Uitvoering (WAU) is hierop gericht. Hier werken drie ministeries, vele landelijke uitvoeringsorganisaties en vertegenwoordigers van gemeenten aan. Het (inmiddels demissionair) kabinet investeert hier al sinds 2019 in. Maar wat is de stand van zaken van dit programma?
Ons bestuurslid Philip Bosman heeft de troonrede dit jaar beluisterd en gezocht naar interessante boodschappen voor ons als publieksdienstverleners.

Menselijke maat aan de voorkant

“In 2019 bleek uit de troonrede hoe hoog de dienstverlening op het prioriteitenlijstje van de regering stond”, aldus Philip. De Koning zei toen onder meer: ‘De dienstverlening van de overheid moet veel hoger op de agenda. De oorzaken van de huidige problemen zijn divers: verouderde ICT, personeelstekorten en te veel gedetailleerd beleid, waardoor de uitvoering te ingewikkeld wordt. Medewerkers van uitvoeringsorganisaties staan hierdoor soms voor een onmogelijke opgave en de menselijke maat verdwijnt uit het zicht. De structurele verbeteringen die nodig zijn, vragen tijd en een samenhangende aanpak, waarvoor de regering voorstellen zal doen.’ Het programma Werk Aan Uitvoering werd dus al gestart voordat het parlementair onderzoek was afgerond. En de aanpak zou vooral gericht worden op wet- en regelgeving, systemen en de menselijke maat aan de voorkant. 

En die lange adem geldt dus ook voor ons als gemeenten

Philip: “De troonrede van 2020 werd vanzelfsprekend overheerst door de Covid-19 pandemie. Er werd wel even teruggehaald dat de regering zich realiseert hoe cruciaal in het publieke domein het vertrouwen in het handelen van de overheid zelf is. Dat de overheid naast mensen moet staan, niet tegenover mensen. ’Investeren in de kwaliteit van de publieke dienstverlening blijft noodzakelijk.’ De troonrede van 2021 heeft met de status van het demissionaire kabinet een andere lading. Helemaal aan het eind van de troonrede refereerde de Koning naar het herstel van de fouten van de toeslagenaffaire. In lijn daarmee sloot hij af met de zin ‘Het antwoord op de dieperliggende vraag hoe het vertrouwen te herstellen vergt een langere adem en meer aandacht voor de uitvoerbaarheid van beleid.’ En die lange adem geldt dus ook voor ons als gemeenten.”

Stap voor stap vooruit

Recent spraken enkele bestuursleden met sleutelpersonen in het programma over de stand van zaken van WAU. Philip: “Het goede nieuws is dat we horen dat ‘iedereen in Den Haag’ ervan doordrongen is dat we voor een structureel betere dienstverlening alle partijen op het gebied van zorg, werk, inkomen, wonen en welzijn er samen mee aan de slag moeten.” Er is tot nu toe veel tijd geïnvesteerd om beleidsmakers in Den Haag en alle uitvoeringsorganisaties mee te nemen. Er is een werkagenda opgesteld die eind juni door het demissionaire kabinet is vastgesteld. Het programma gaat stap voor stap vooruit. 

Wat kan de VDP doen?

“Maar als je je oor te luister legt bij gemeenten, dan merk je dat zij maar beperkt op de hoogte zijn en dat is echt een gemiste kans. Laat staan dat we weten welke bijdrage we aan het programma kunnen leveren. We hopen niet dat het bij mooie woorden in stukken blijft. We moeten ook dingen gaan doen. Er moeten zaken concreet gemaakt worden. Stappen die onze inwoners en ondernemers ervaren. Dat is ook nodig voor het vertrouwen in de overheid. Daar zie ik ook een rol voor de VDP”, zegt Philip. “Wij onderschrijven de doelen van de werkagenda en willen echt bijdragen aan zowel informatievoorziening, als de verdere ontwikkeling en doorvertaling naar de praktijk. Onze leden, die met de voeten in de gemeentelijke praktijk staan, kunnen hierbij helpen om te komen tot een praktische uitwerking van WAU. Zij weten wat er speelt en wat er nodig is om het daadwerkelijk te verbeteren. Bij onze vereniging zijn bijna 100 gemeenten aangesloten die al jaren samen het verschil willen maken in de publieke dienstverlening. Als VDP kunnen we een beweging op gang brengen die nodig is om de verandering écht te realiseren.” 

Lange adem

Het is duidelijk: er is nog een weg te gaan voor we concrete vooruitgang zullen zien. Bovendien staat in de Miljoenennota 2022 dat het aan het volgende kabinet is om hiervoor middelen beschikbaar te stellen. Daarvoor is het dus wachten op de nieuwe coalitie. Intussen is WAU op het goede pad om de dienstverlening structureel te verbeteren. Daarom organiseerden we op 17 juni hierover een VDP-kennissessie. “We verwachten dat inbreng van gemeenten nodig is om zaken concreet te maken. Daarom hebben we als VDP aan de programmaorganisatie en VNG onze hulp aangeboden. Natuurlijk zullen we onze leden blijven informeren over de stand van zaken. Zeker als we zelf nauw betrokken raken bij pilots en praktische uitwerkingen,” onderstreept Philip. “We wachten nu eerst de reactie van de programmaorganisatie en VNG af over het vervolg.”


Afbeelding Philip Bosman
Philip Bosman